In Vlaanderen mag sinds 2022 geen stookolieketel meer geplaatst worden in nieuwbouw of bij een ingrijpende energetische renovatie, en voor nieuwbouw met een vergunningsaanvraag vanaf 2025 is een aardgasaansluiting verboden. Wallonië verbiedt stookolie- en steenkoolketels in nieuwbouw sinds 2026 en in bestaande gebouwen pas vanaf 2031. Brussel verbiedt het plaatsen van stookolieketels sinds 1 juni 2025 en gasketels in nieuwbouw. Bestaande ketels mogen blijven werken.
Stand oktober 2026. Gebaseerd op vlaanderen.be, wallonie.be, de Waalse Vereniging van Steden en Gemeenten (UVCW) en leefmilieu.brussels.
Het principe: geen nieuwe fossiele ketels, bestaande mogen blijven
De drie gewesten bouwen het gebruik van fossiele brandstoffen voor verwarming af, elk in een eigen tempo. Bijna alle regels hebben één ding gemeen: ze verbieden het plaatsen van nieuwe ketels in bepaalde situaties, maar ze verplichten niemand om een bestaande, goed werkende ketel weg te halen. De sleutel is vaak de datum van de vergunningsaanvraag, niet de datum van de werken.
| Vlaanderen | Wallonië | Brussel | |
|---|---|---|---|
| Stookolieketel in nieuwbouw | Verboden sinds 2022 | Verboden (vergunning aangevraagd na 31-12-2025) | Verboden sinds 1 juni 2025 |
| Stookolieketel in bestaand gebouw | Verboden als er aardgas in de straat ligt, en bij ingrijpende energetische renovatie | Toegelaten tot 31-12-2030; verboden vanaf 1-1-2031 | Verboden sinds 1 juni 2025, ook bij vervanging (afwijking mogelijk) |
| Gas in nieuwbouw | Geen aardgasaansluiting voor vergunningsaanvragen vanaf 2025 | Geen verbod | Geen gasketel voor vergunningsaanvragen vanaf 1-1-2025 |
| Gas bij zware renovatie | Geen verbod | Geen verbod | Geen gasketel voor vergunningsaanvragen vanaf 1-1-2030 |
Vlaanderen
Stookolieketels
Sinds 2022 mag u geen stookolieketel meer plaatsen in een nieuwbouw of bij een ingrijpende energetische renovatie. In een bestaand gebouw mag het evenmin als er een aardgasaansluiting beschikbaar is in de straat. Buiten die gevallen is het plaatsen van een stookolieketel in een bestaande woning nog mogelijk.
Geen aardgasaansluiting meer bij nieuwbouw
Het verbod werd in stappen ingevoerd:
- 2021: geen aardgasaansluiting voor grote nieuwe projecten (grote verkavelingen, appartementsgebouwen, groepswoningbouw).
- 2023: de grens zakt naar projecten vanaf 5 eenheden.
- 2025: voor vergunningsaanvragen voor nieuwbouw, ook sloop en heropbouw, is een aardgasaansluiting in het algemeen verboden.
Voor grote projecten laat de regelgeving nog gas toe voor een collectieve warmtekrachtkoppeling of voor collectieve bijverwarming naast een hernieuwbare hoofdverwarming. Voor andere uitzonderingen verwijst de Vlaamse overheid naar de tekst van het Energiedecreet.
Bestaande woningen
Een bestaande woning mag nog een nieuwe aardgasaansluiting krijgen, maar sinds 2025 betaalt u daarvoor de werkelijke aansluitkost. Een oude gasketel vervangen door een nieuwe blijft toegelaten. Wel geldt sinds 1 juli 2025 voor de vervanging van een gasketel 21 % btw in plaats van 6 %; meer daarover in ons artikel over 6 % btw bij renovatie.
Koopt u een woning met energielabel E of F, dan geldt bovendien de renovatieverplichting: volgens vlaanderen.be moet u binnen zes jaar na de akte renoveren tot minstens label D. Een verwarmingsketel kiezen hoort daar vaak bij, maar de verplichting zelf schrijft geen bepaald toestel voor.
Wallonië
Nieuwbouw: sinds 2026
In een nieuw te bouwen of te herbouwen gebouw mag geen verwarming of warmwaterproductie op stookolie of steenkool meer geplaatst worden als de ontvangstmelding van de vergunningsaanvraag dateert van na 31 december 2025. Een afwijking is mogelijk bij technische, functionele of economische onmogelijkheid, te motiveren in de EPB-aangifte bij de vergunningsaanvraag.
Bestaande gebouwen: uitgesteld tot 2031
Een verbod in bestaande gebouwen was eerst voor 2026 gepland, maar werd uitgesteld. Volgens een decreet van 2 juli 2026, gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 30 juli 2026, is het plaatsen van een stookolie- of steenkoolketel in een bestaand gebouw pas verboden vanaf 1 januari 2031. Het vervangen van de brander van een stookolieketel blijft toegelaten tot 31 december 2034.
Gas
Wallonië heeft op dit moment geen verbod op gasketels, noch in nieuwbouw, noch in bestaande gebouwen.
Brussel
Stookolie: sinds 1 juni 2025
Sinds 1 juni 2025 (datum van installatie) mogen in Brussel geen stookolieketels meer geplaatst worden, ook niet ter vervanging van een oude stookolieketel. Gedeeltelijke of volledige afwijkingen zijn mogelijk om technische, functionele, economische of erfgoedredenen, onder voorwaarden.
Gas: nieuwbouw en zware renovatie
- Voor projecten met uitsluitend nieuwe of met nieuwbouw gelijkgestelde eenheden mag geen aardgasketel meer geplaatst worden als de stedenbouwkundige vergunning is aangevraagd vanaf 1 januari 2025.
- Vanaf 1 januari 2030 (datum van de vergunningsaanvraag) geldt dat ook voor zwaar gerenoveerde eenheden.
Eerder verbood Brussel al het plaatsen van atmosferische ketels en geisers van type B11BS (sinds 2019) en van steenkoolketels (sinds september 2021). Het gaat telkens om plaatsingsverboden: bestaande toestellen hoeven niet vervangen te worden.
Wat betekent dit voor uw bestaande ketel?
- Hij mag blijven werken. Geen gewest verplicht u om een goed werkende gas- of stookolieketel buiten gebruik te stellen.
- Onderhoud blijft verplicht. Stookolieketels moeten overal jaarlijks worden nagekeken, gasketels om de twee of drie jaar, afhankelijk van het gewest. Lees ons overzicht van het verplichte ketelonderhoud per gewest.
- Herstellen blijft mogelijk. De verboden gaan niet over wisselstukken. U kunt wisselstukken en onderhoudssets voor bestaande ketels blijven bestellen, bijvoorbeeld voor Saunier Duval. Het werk aan het verbrandingsgedeelte doet een erkende technicus.
- Plan de vervanging tijdig. Gaat uw ketel binnen enkele jaren aan vervanging toe, kijk dan nu al welke technieken in uw gewest toegelaten zijn en welke steun bestaat. Zie ons artikel over renovatiepremies in 2026.
Een goed geregelde thermostaat helpt het verbruik van uw huidige installatie te beperken. Voor bijverwarming van afzonderlijke ruimten kan elektrische verwarming een aanvulling zijn; voor de keuze van een nieuwe hoofdverwarming laat u zich best adviseren door een erkend installateur.
Veelgestelde vragen
Moet ik mijn bestaande stookolieketel vervangen?
Nee. Geen enkel gewest verplicht u om een werkende ketel buiten gebruik te stellen. De verboden gaan over het plaatsen van nieuwe ketels. Uw bestaande ketel mag blijven werken, op voorwaarde dat u het verplichte onderhoud of de periodieke controle laat uitvoeren.
Mag ik in Vlaanderen mijn oude gasketel nog vervangen door een nieuwe gasketel?
In een bestaande woning met een aardgasaansluiting is dat toegelaten. Sinds 1 juli 2025 geldt voor de vervanging van een gasketel wel 21 % btw in plaats van 6 %. Het verbod op een aardgasaansluiting geldt voor nieuwbouw en sloop-en-heropbouw met een vergunningsaanvraag vanaf 2025.
Wanneer mag ik in Wallonië geen stookolieketel meer plaatsen?
In nieuwbouw is dat verboden voor projecten waarvan de vergunningsaanvraag na 31 december 2025 werd ontvangen. In bestaande gebouwen wordt het plaatsen of vervangen van een stookolie- of steenkoolketel pas verboden vanaf 1 januari 2031. Een brander van een stookolieketel vervangen blijft toegelaten tot 31 december 2034.
Mag ik in Brussel mijn stookolieketel nog vervangen?
Sinds 1 juni 2025 mag in Brussel geen stookolieketel meer geplaatst worden, ook niet ter vervanging, tenzij u een afwijking krijgt om technische, functionele, economische of erfgoedredenen. Een bestaande ketel mag blijven werken met de verplichte periodieke controle.
Blijven wisselstukken voor oudere ketels leverbaar?
De verboden gaan niet over wisselstukken. Zolang fabrikanten ze produceren, kunt u wisselstukken en onderhoudssets voor bestaande ketels blijven bestellen. Uw erkende technicus plaatst ze.
Bronnen
- Vlaamse overheid – Geen aardgasaansluitingen meer bij nieuwbouw en nieuwe grote projecten
- Vlaamse overheid – Vlaanderen stapt af van fossiele brandstoffen
- Vlaamse overheid – Renovatieverplichting
- UVCW – PEB : interdiction des chaudières au mazout et au charbon dans les bâtiments neufs (bijgewerkt februari 2026)
- UVCW – Report à 2031 de l'interdiction des chaudières mazout et charbon dans les bâtiments existants (augustus 2026)
- Wallonie.be – Chaudières au mazout et au charbon : la Wallonie reporte l'interdiction à 2031
- Bruxelles Environnement / Leefmilieu Brussel – Installer une chaudière dans un logement : exigences PEB
- Bruxelles Environnement / Leefmilieu Brussel – Chaudières existantes ou neuves (september 2026)